Επικοινωνήστε μαζί μας

Πώς οι διαταραχές προσωπικότητας επηρεάζουν την καθημερινή ζωή

Πώς οι διαταραχές προσωπικότητας επηρεάζουν την καθημερινή ζωή

Ορισμός των διαταραχών προσωπικότητας

Η διαταραχή της προσωπικότητας είναι ένας τύπος κατάστασης ψυχικής υγείας όπου έχετε ένα άκαμπτο και ανθυγιεινό πρότυπο σκέψης, λειτουργίας και συμπεριφοράς. Αυτά τα μόνιμα πρότυπα αποκλίνουν από τις προσδοκίες του πολιτισμού σας και μπορεί να οδηγήσουν σε σημαντικό άγχος ή προβλήματα στην καθημερινή ζωή.

Από ψυχαναλυτική άποψη, οι διαταραχές προσωπικότητας θεωρούνται ως μόνιμα πρότυπα συμπεριφοράς, νόησης και εσωτερικής εμπειρίας που αποκλίνουν σημαντικά από τις προσδοκίες της κουλτούρας του ατόμου. Τα πρότυπα αυτά είναι βαθιά ριζωμένα στις εμπειρίες της πρώιμης ζωής, ιδίως σε εκείνες που αφορούν τις σχέσεις και την ανάπτυξη του ψυχισμού. Αυτά εμφανίζονται συνήθως στην εφηβεία ή στην πρώιμη ενήλικη ζωή και συχνά οδηγούν σε δυσφορία ή έκπτωση σε κοινωνικούς, επαγγελματικούς ή άλλους σημαντικούς τομείς της λειτουργικότητας. Υπάρχουν διάφοροι τύποι διαταραχών προσωπικότητας, ο καθένας με τα δικά του καθοριστικά χαρακτηριστικά.

Οι επαγγελματίες ψυχικής υγείας χρησιμοποιούν το Διαγνωστικό και Στατιστικό Εγχειρίδιο Ψυχικών Διαταραχών, (DSM-5) ως οδηγό για τη διάγνωση. Το DSM-5-TR περιγράφει δέκα συγκεκριμένους τύπους διαταραχών προσωπικότητας, καθένας από τους οποίους έχει μοναδικά χαρακτηριστικά, αλλά όλοι μοιράζονται το κοινό νήμα των επίμονων, δυσπροσαρμοστικών προτύπων.

Η αναγνώριση των συμπτωμάτων και η αναζήτηση βοήθειας από έναν επαγγελματία ψυχικής υγείας μπορεί να οδηγήσει σε καλύτερα αποτελέσματα για τους πάσχοντες.

Κατανόηση των διαταραχών προσωπικότητας

Για να αντιληφθείτε πώς οι διαταραχές προσωπικότητας μπορούν να διαταράξουν την καθημερινή σας ζωή, είναι σημαντικό να αναγνωρίσετε ότι αυτές οι καταστάσεις χαρακτηρίζονται από διάχυτα και άκαμπτα πρότυπα σκέψης και συμπεριφοράς. Αυτά τα ζητήματα ψυχικής υγείας ξεπερνούν τις περιστασιακές διακυμάνσεις της διάθεσης ή τις ιδιορρυθμίες της συμπεριφοράς- αποτελούνται από μακροχρόνια, βαθιά ριζωμένα συμπτώματα της προσωπικότητας που μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την ικανότητά σας να αλληλεπιδράτε με τους άλλους.

Μπορεί να διαπιστώσετε ότι οι διαπροσωπικές σας σχέσεις υποφέρουν λόγω παρεξηγήσεων ή συγκρούσεων που προκύπτουν από αυτά τα άκαμπτα μοτίβα σκέψης. Η κοινωνική σας λειτουργικότητα, ο τρόπος με τον οποίο κινείστε στην εργασία, την οικογένεια και τους κοινωνικούς κύκλους, μπορεί να τεθεί σε κίνδυνο. Μπορεί να αντιμετωπίσετε δυσκολίες στην κατανόηση των απόψεων των άλλων ή να διαπιστώσετε ότι αντιδράτε με τρόπους που δεν συμβαδίζουν με το κοινωνικό πλαίσιο. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αισθήματα απομόνωσης και να επιδεινώσει τους αγώνες σας, τροφοδοτώντας έναν κύκλο που επιδεινώνει τα συμπτώματα.

Η κατανόηση ότι αυτές οι συμπεριφορές είναι συμπτώματα ενός βαθύτερου προβλήματος μπορεί να βοηθήσει στην καλλιέργεια της υπομονής και της ενσυναίσθησης, οι οποίες είναι βασικές για να βοηθήσετε τους άλλους να διαχειριστούν τις συνθήκες τους και να βελτιώσουν την ποιότητα ζωής τους.

Καθημερινές διαπροσωπικές προκλήσεις

Οι διαπροσωπικές σχέσεις συχνά υποφέρουν όταν αντιμετωπίζετε μια διαταραχή προσωπικότητας, καθώς αυτές οι καταστάσεις μπορούν να διαστρεβλώσουν τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνεστε και αντιδράτε στους γύρω σας. Η συναισθηματική αναταραχή που μπορεί να βιώσετε μπορεί να οδηγήσει σε ασταθείς σχέσεις. Οι αλληλεπιδράσεις σας με τους άλλους μπορεί να παρουσιάζουν έντονες διακυμάνσεις, με την έντονη στοργή να μετατρέπεται σε ξαφνική αδιαφορία ή θυμό. Αυτή η ασυνέπεια όχι μόνο επιβαρύνει τις σχέσεις σας με τους άλλους, αλλά μπορεί επίσης να σας αφήσει να αισθάνεστε απομονωμένοι και παρεξηγημένοι.

Η ευαισθησία στην κριτική είναι μια άλλη πρόκληση που μπορεί να αντιμετωπίσετε. Ένα απλό, καλοπροαίρετο σχόλιο από έναν φίλο ή συνάδελφο μπορεί να παρερμηνευτεί ως προσωπική επίθεση, προκαλώντας αμυντική ή επιθετική αντίδραση. Αυτή η υπερευαισθησία μπορεί να καταστήσει δύσκολη τη διατήρηση αρμονικών σχέσεων, καθώς οι άλλοι μπορεί να αρχίσουν να είναι προσεκτικοί γύρω σας, φοβούμενοι μήπως πυροδοτήσουν μια αρνητική αντίδραση.

Επιπλέον, ο φόβος της μοναξιάς μπορεί να οδηγήσει σε συμπεριφορές που απομακρύνουν τους ανθρώπους γύρου σας. Η αρνητική επίδραση αυτών των μοτίβων είναι εκτεταμένη, επηρεάζοντας την ικανότητά σας να συνεργάζεστε, να προσφέρετε υποστήριξη και να λαμβάνετε τη φροντίδα που σας αξίζει.

Η αναγνώριση αυτών των προκλήσεων είναι ένα κρίσιμο βήμα για να αναζητήσετε τη βοήθεια που χρειάζεστε για να προωθήσετε πιο υγιείς και σταθερές σχέσεις με τους ανθρώπους στη ζωή σας.

Επιπτώσεις στην εργασία και τη σταδιοδρομία

Κατά τη διάρκεια της εργασίας σας, μια διαταραχή προσωπικότητας μπορεί να επηράσει την ικανότητά σας να δημιουργείτε επαγγελματικές σχέσεις και να διατηρείται μια σταθερή απασχόληση. Οι προκλήσεις με τη συναισθηματική ρύθμιση και την παρορμητική συμπεριφορά μπορεί να οδηγήσουν σε τεταμένες αλληλεπιδράσεις με συναδέλφους και προϊσταμένους, καθιστώντας δύσκολο για εσάς να ευδοκιμήσετε σε ομαδικά περιβάλλοντα ή να διαχειριστείτε αποτελεσματικά τις ευθύνες σας. Αυτές οι επιπτώσεις στην εργασία και τη σταδιοδρομία οδηγούν συχνά σε εργασιακή δυσαρέσκεια και μπορούν να εμποδίσουν την επαγγελματική σας ανάπτυξη και εξέλιξη.

Μπορεί να διαπιστώσετε ότι τα συμπτώματα που σχετίζονται με τη διαταραχή της προσωπικότητάς σας καθιστούν δύσκολη την προσαρμογή σας στα πρότυπα του εργασιακού χώρου, επηρεάζοντας την παραγωγικότητά σας και οδηγώντας ενδεχομένως σε εργασιακή αστάθεια. Δεν είναι ασυνήθιστο να αισθάνεστε παρεξηγημένοι ή περιθωριοποιημένοι, γεγονός που μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση και να επηρεάσει αρνητικά την ποιότητα ζωής σας.

Η αντιμετώπιση αυτών των ζητημάτων είναι ζωτικής σημασίας και η προσφυγή σε έναν επαγγελματία ψυχικής υγείας μπορεί να αποτελέσει ένα κρίσιμο βήμα για τη διαχείριση των επιπτώσεων των διαταραχών προσωπικότητας. Αυτοί οι ειδικοί μπορούν να παρέχουν υποστήριξη και στρατηγικές που θα σας βοηθήσουν να περιηγηθείτε στις πολυπλοκότητες της εργασιακής ζωής. Με τη σωστή βοήθεια, μπορείτε να βελτιώσετε τις εργασιακές σας σχέσεις και να αυξήσετε τη συνολική ικανοποίηση από την εργασία σας, συμβάλλοντας σε μια πιο υγιή και ικανοποιητική επαγγελματική πορεία.

Θέματα αυτοεικόνας και ταυτότητας

Τα άτομα με διαταραχές προσωπικότητας, όπως η οριακή διαταραχή προσωπικότητας, μπορεί να έχουν ιδιαίτερα εύθραυστη αίσθηση του εαυτού τους. Η εικόνα του εαυτού σας μπορεί να αλλάξει δραματικά ανάλογα με την κατάσταση ή τους ανθρώπους με τους οποίους βρίσκεστε. Τη μια στιγμή μπορεί να νιώθετε αυτοπεποίθηση και εκτίμηση- την επόμενη μπορεί να πνίγεστε στην αυτοαμφισβήτηση. Αυτή η έλλειψη μιας σταθερής, συνεκτικής ταυτότητας καθιστά δύσκολη τη δημιουργία και τη διατήρηση ουσιαστικών δεσμών με τους άλλους.

Είναι σημαντικό να αναγνωρίσετε ότι αυτές οι εμπειρίες είναι συμπτώματα ενός βαθύτερου προβλήματος. Με την κατάλληλη υποστήριξη και θεραπεία, μπορείτε να αναπτύξετε μια πιο σταθερή αίσθηση του εαυτού σας, δίνοντάς σας τη δυνατότητα να είστε εκεί για τους άλλους όπως επιθυμείτε.

Αντιμετώπιση του άγχους και του στρες

Καθώς περιηγείστε στην πολυπλοκότητα των διαταραχών προσωπικότητας, η εξεύρεση αποτελεσματικών τρόπων αντιμετώπισης του στρες και του άγχους γίνεται κομβικό μέρος της καθημερινότητάς σας. Αυτές οι καταστάσεις ψυχικής υγείας μπορούν να διαστρεβλώσουν την αντίληψή σας για την πραγματικότητα και να οδηγήσουν σε συμπεριφορές που καθιστούν τη διαχείριση των καθημερινών στρεσογόνων παραγόντων ιδιαίτερα δύσκολη. Είναι σημαντικό να αναγνωρίζετε ότι οι αντιδράσεις σας μπορεί να μην ευθυγραμμίζονται πάντα με τις προσδοκίες των άλλων και αυτό μπορεί να εντείνει τα συναισθήματα άγχους.

Οι επαγγελματίες ψυχικής υγείας μπορούν να σας καθοδηγήσουν μέσω θεραπειών όπως η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία ή η διαλεκτική θεραπεία συμπεριφοράς , οι οποίες είναι προσαρμοσμένες για να βοηθήσουν τα άτομα με διαταραχές προσωπικότητας. Αυτές οι θεραπευτικές προσεγγίσεις σας παρέχουν τα εργαλεία για την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση του στρες και του άγχους.

Η σημασία της ψυχοθεραπείας στις διαταραχές προσωπικότητας

Ενώ μπορεί να παλεύετε με τις πολυπλοκότητες μιας διαταραχής προσωπικότητας, είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι υπάρχουν αποτελεσματικές θεραπευτικές επιλογές που θα σας βοηθήσουν να διαχειριστείτε τα συμπτώματά σας και να βελτιώσετε την ποιότητα ζωής σας.

Πέρα από την ατομική θεραπεία, οι ομαδικές συνεδρίες προσφέρουν ένα υποστηρικτικό περιβάλλον για την ανταλλαγή εμπειριών και στρατηγικών. Αν και τα φάρμακα δεν αποτελούν άμεση θεραπεία για τις διαταραχές προσωπικότητας, μπορούν να ανακουφίσουν ορισμένα συμπτώματα, μειώνοντας τη λειτουργική έκπτωση που προκαλούν.

Η ψυχοθεραπεία, ή συμβουλευτική είναι μια πρωταρχική και αποτελεσματική προσέγγιση στη θεραπεία των διαταραχών προσωπικότητας. Ενώ οι διαταραχές της προσωπικότητας περιλαμβάνουν μόνιμα πρότυπα συμπεριφοράς, νόησης και εσωτερικής εμπειρίας που αποκλίνουν σημαντικά από τις προσδοκίες της κουλτούρας του ατόμου, η ψυχοθεραπεία μπορεί να συμβάλει στη διαχείριση των συμπτωμάτων, στη βελτίωση της λειτουργικότητας και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ατόμων με αυτές τις διαταραχές. Ακολουθούν τρόποι με τους οποίους η ψυχοθεραπεία μπορεί να είναι ευεργετική για τις διαταραχές προσωπικότητας:

Η ψυχοθεραπεία, ιδίως οι ψυχοδυναμικές προσεγγίσεις, αποσκοπεί στην συνειδητοποίηση των υποκείμενων αιτιών των δυσπροσαρμοστικών προτύπων συμπεριφοράς και σκέψης. Η κατανόηση της προέλευσης αυτών των μοτίβων μπορεί να αποτελέσει ένα κρίσιμο βήμα προς την αλλαγή.

Η γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία  και η διαλεκτική θεραπεία συμπεριφοράς  χρησιμοποιούνται συνήθως για τις διαταραχές προσωπικότητας. Αυτές οι θεραπευτικές προσεγγίσεις επικεντρώνονται στην ανάπτυξη δεξιοτήτων, βοηθώντας τα άτομα να αναπτύξουν υγιέστερους μηχανισμούς αντιμετώπισης, να βελτιώσουν τις διαπροσωπικές δεξιότητες και να διαχειριστούν τα οδυνηρά συναισθήματα.

Πολλές διαταραχές προσωπικότητας συνεπάγονται προκλήσεις στις διαπροσωπικές σχέσεις. Η ψυχοθεραπεία παρέχει έναν ασφαλή χώρο για τη διερεύνηση και την εξάσκηση υγιέστερων τρόπων σχέσης με τους άλλους. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει τη βελτίωση της επικοινωνίας, τον καθορισμό ορίων και την ενίσχυση των κοινωνικών δεξιοτήτων.

Τα άτομα με διαταραχές προσωπικότητας συχνά παλεύουν με έντονα και δυσρυθμισμένα συναισθήματα. Η διαλεκτική θεραπεία συμπεριφοράς στοχεύει ειδικά στη ρύθμιση των συναισθημάτων, διδάσκοντας στα άτομα πώς να αναγνωρίζουν, να κατανοούν και να διαχειρίζονται τα συναισθήματά τους πιο αποτελεσματικά.

Οι ψυχοδυναμικές και γνωσιακές-συμπεριφορικές προσεγγίσεις επικεντρώνονται στον εντοπισμό και την αμφισβήτηση των δυσπροσαρμοστικών μοτίβων σκέψης και συμπεριφορών. Μέσω μιας θεραπευτικής σχέσης, τα άτομα μπορούν να εργαστούν για την αντικατάσταση των αυτοξαταστροφικών συνηθειών με πιο προσαρμοστικές αντιδράσεις σε διάφορες καταστάσεις.

Η θεραπευτική  σχέση μεταξύ του θεραπευτή και του ατόμου είναι ζωτικής σημασίας σε όλες τις μορφές ψυχοθεραπείας. Για τις διαταραχές προσωπικότητας, η εδραίωση εμπιστοσύνης και θετικής θεραπευτικής σχέσης είναι απαραίτητη για τα άτομα που μπορεί να έχουν δυσκολία με την εμπιστοσύνη και τη σύνδεση στην καθημερινή τους ζωή.

Τα άτομα  μπορεί να παλεύουν με μια  ασταθή αίσθηση του εαυτού τους. Η ψυχοθεραπεία παρέχει ένα δομημένο περιβάλλον για τη διερεύνηση και την ανάπτυξη μιας πιο συνεκτικής και θετικής ταυτότητας.

Οι διαταραχές προσωπικότητας συχνά απαιτούν μακροχρόνια θεραπεία και η ψυχοθεραπεία παρέχει συνεχή υποστήριξη και παρέμβαση. Οι τακτικές συνεδρίες για μια παρατεταμένη περίοδο επιτρέπουν τη σταδιακή και βιώσιμη ανάπτυξη δεξιοτήτων αντιμετώπισης και θετικών αλλαγών συμπεριφοράς.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι ο συγκεκριμένος τύπος ψυχοθεραπείας που επιλέγεται μπορεί να εξαρτάται από τη φύση και τη σοβαρότητα της διαταραχής προσωπικότητας. Τα θεραπευτικά σχέδια συχνά εξατομικεύονται ώστε να αντιμετωπίζονται οι μοναδικές ανάγκες και προκλήσεις του κάθε ατόμου. Επιπλέον, σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να συνιστάται συνδυασμός ψυχοθεραπείας και φαρμακευτικής αγωγής για ολοκληρωμένη φροντίδα. Συνολικά, η ψυχοθεραπεία διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στο να βοηθηθούν τα άτομα με διαταραχές προσωπικότητας να ζήσουν μια πιο ικανοποιητική και προσαρμοστική ζωή.

Επικοινωνία με τον ψυχολόγο ψυχοθεραπευτή

Ένας ψυχοθεραπευτής χρησιμεύει ως σύμμαχος, προσφέροντας έναν χώρο χωρίς κριτική διάθεση για να εξερευνήσετε εις βάθος τις σκέψεις, τα συναισθήματα και τις εμπειρίες σας. Σε αυτό το ταξίδι, μπορείτε να αποκτήσετε γνώσεις σχετικά με τα πρότυπα συμπεριφοράς, να αναπτύξετε στρατηγικές αντιμετώπισης και να προωθήσετε την προσωπική σας ανάπτυξη.

Είτε αντιμετωπίζετε συγκεκριμένα ζητήματα,  είτε απλώς αναζητάτε μια βαθύτερη κατανόηση του εαυτού σας, ένας ψυχοθεραπευτής μπορεί να σας προσφέρει ανεκτίμητη υποστήριξη.

Η ψυχική σας υγεία έχει σημασία και με την καθοδήγηση ενός εξειδικευμένου επαγγελματία, μπορείτε να αντιμετωπίσετε τις προκλήσεις, να οικοδομήσετε ανθεκτικότητα και να δημιουργήσετε μια πιο ουσιαστική και ισορροπημένη ζωή. Η συνεργασία με έναν εξειδικευμένο επαγγελματία ψυχικής υγείας μπορεί να βοηθήσει στην προσαρμογή της προσέγγισης στις ατομικές ανάγκες και περιστάσεις. Είναι σημαντικό να δώσετε προτεραιότητα στην ψυχική σας υγεία, να επενδύσετε στην ανθεκτικότητά σας και κάνετε το πρώτο βήμα προς μια πιο ικανοποιητική και ισορροπημένη ζωή.

Συμπερασματικά

Η ζωή με μια διαταραχή προσωπικότητας δεν είναι εύκολη, αλλά δεν είστε μόνοι. Η αναγνώριση του τρόπου με τον οποίο διαταράσσει την καθημερινή σας ζωή είναι το κλειδί. Είτε πρόκειται για τις σχέσεις, τη δουλειά ή τον εαυτό σας, η αναγνώριση αυτών των προκλήσεων είναι το πρώτο βήμα.

Αγκαλιάστε τη θεραπεία, στηριχτείτε στην υποστήριξη και θυμηθείτε ότι με κατανόηση και υπομονή μπορείτε να βρείτε την ισορροπία που τόσο χρειάζεστε.

 

Πώς οι διαταραχές προσωπικότητας επηρεάζουν την καθημερινή ζωή

*Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου χωρίς την έγγραφη άδεια του συγγραφέα

Η διαδικασία της ψυχοθεραπείας απαιτεί δέσμευση, αφοσίωση και απευθύνεται μόνο σε όσους βλέπουν σοβαρά οτι χρειάζεται να αλλάξουν τη ζωή τους. Αν σκέφτεστε να ξεκινήσετε αυτό το ταξίδι, καλέστε με στο 211 71 51 801 για να κλείσετε ένα ραντεβού και να δούμε μαζί πώς μπορώ να σας βοηθήσω.

Μιχάλης Πατεράκης
Ψυχολόγος Ψυχοθεραπευτής
University of Indianapolis University of Middlesex
Καρνεάδου 37, Κολωνάκι (δίπλα στον Ευαγγελισμό)
Δέχομαι κατόπιν ραντεβού
Τηλ: 211 7151 801
www.psychotherapy.net.gr
www.mixalispaterakis.gr